linux training in Thailand
| Home | Articles | Download | Free Linux Tips | Resources | Training | Web Link | Linux Training English|
| Courses | Schedule | Price & Promotion | Map | Customer Ref. | Instructors | Certification | FAQ | Registration Form |
สถาบันฯ ขอแจ้งปิดทำการระหว่างวันที่ 27 -31 กรกฏาคม 2558 และเปิดทำการปกติวันที่ 3 สิงหาคม 2558
We are on vacations 5 days in July 27-31, 2015 Please contract Line ID : nok_fly or e-mail : info@itdestination.com
ITDestination จะปิดปรับปรุงเว็บไซต์ ตั้งแต่วันที่ 7 - 9 มิถุนายน 2556
อาจจะทำให้ใช้งานไม่ได้ในบริการ Webboard Freetips และ E-Learning จึงขออภัยในความไม่สะดวกมา ณ ที่นี้
สถาบันฯ ขอแจ้งปิดทำการวันที่ 22-28 กุมภาพันธ์ 2560 และจะเปิดทำการปกติในวันที่ 1 มีนาคม 2560
กรณีติดต่อส่งข้อความมาที่ Facebook: LinuxITDestination หรือ e-mail: info@itdestination.com ซึ่งจะติดต่อกลับประมาณ 17.00 น.
ผู้ลงทะเบียนอบรมสามารถทำข้อสอบ online ในช่วงที่มาอบรมเพื่อทบทวนความรู้ ทำได้ไม่จำกัดจำนวนครั้ง มีข้อเฉลยที่ถูกต้องแนะนำ
สอบถามรายละเอียดโทร 089 890-5494 >>> อ่านรายละเอียด... คลิ๊ก

สื่อสารทันใจ Instant Messaging ด้วยลีนุกซ์เซิร์ฟเวอร์

โดย ธีรภัทร มนตรีศาสตร์, RHCE, LPIC-1

"ด้วยความหลากหลายของซอฟต์แวร์โอเพ่นซอร์ส ผนวกกับความสามารถของลีนุกซ์เซิร์ฟเวอร์ งานบริการยอดฮิตบนเครือข่ายอินเตอร์เน็ตอย่างเช่น Instant Messaging จึงถูกย่อส่วนลงมาสู่เครือข่ายภานในองค์กรของเราได้ในที่สุด" หากกล่าวถึงการสื่อสารในระบบเครือข่ายคอมพิวเตอร์แล้ว โปรแกรมส่งข้อความด่วนทันใจหรือ Instant Messaging ดูเหมือนจะได้รับความนิยมเป็นอย่างมาก จะเป็นรองก็เฉพาะจดหมายอิเล็กทรอนิกส์ ( Electronic Mail หรือ E-mail ) เท่านั้น ความฉับไวของข้อความที่รับส่งกันไปมาระหว่างหน้าจอของคอมพิวเตอร์เครื่องหนึ่งไปยังอีกจอหนึ่งที่อาจจะอยู่ไกลกันคนละฝั่งโลก อันเป็นเอกลักษณ์ของโปรแกรมประเภทนี้ได้แก่ โปรแกรม AOL Instant Messenger ,ICQ ,MSN Messenger ,QQ และ Yahoo! Messenger ล้วนแต่สนองตอบความต้องการของมนุษย์ยุคไอซีที ไม่ว่าจะเป็นการสนทนากันธรรมดา การให้บริการแก้ไขปัญหา หรือ การบริการข้อมูลที่ทางธุรกิจ โดยปรกติแล้วเราจะสามารถสนทนากันผ่านโปรแกรม Instant Messenger ( เรียกย่อ ๆ ว่า IM ) ได้ จะต้องใช้งานผ่านองค์ประกอบ 3 ส่วน คือ อันดับแรกจะต้องเลือกว่าจะใช้บริการนี้จากผู้ให้บริการรายใด ( Service Providers ) โดยจะต้องผ่านขั้นตอนการสมัครเป็นสมาชิกให้เรียบร้อยเสียก่อนด้วย องค์ประกอบที่สองก็คือจะต้องสามารถเข้าถึงผู้ให้บริการนั้น ๆ ได้โดยผ่านทางระบบเครือข่ายอินเตอร์เน็ต ซึ่งแน่นอนว่าจะต้องเกิดค่าใช้จ่ายขึ้นจากการเชื่อมต่ออินเตอร์เน็ตอย่างแน่นอน และองค์ประกอบสุดท้ายที่จำเป็นก็คือ จะต้องมีโปรแกรมใช้งานฝั่งผู้ใช้ติดตั้งไว้ในเครื่องคอมพิวเตอร์ ซึ่งตัวโปรแกรมจะต้องสัมพันธ์กับผู้ให้บริการด้วย ดังนั้นจะเห็นว่าโดยทั่วไปหากปราศจากการเข้าถึงอินเตอร์เน็ตหรือเซิร์ฟเวอร์ของผู้ให้บริการ IM ก็จะไม่สามารถรับส่งข้อความกันได้ แต่ถ้าเราต้องการให้ผู้ใช้งานระบบเครือข่ายในองค์กรของเราสามารถรับส่งข้อความกันภายในองค์กรได้เช่นเดียวกับการใช้งาน IM ในระบบอินเตอร์เน็ต ก็เป็นไปได้เช่นเดียวกัน โดยองค์ประกอบทั้ง 3 ส่วนที่ได้กล่าวถึงไปแล้วจะสามารถทำให้สำเร็จได้โดยอาศัยซอฟต์แวร์โอเพ่นซอร์ส และลีนุกซ์เซิร์ฟเวอร์ แน่นอนว่าจะไม่ต้องเสียค่าใช้จ่ายใด ๆ ตามสไตล์ของ Free Software จัดตั้งบริการ IM ขึ้นเองในเครือข่ายของคุณ ในระบบเครือข่ายแลนขององค์กรที่เรามีอยู่แล้ว จะต้องกำหนดลีนุกซ์เซิร์ฟเวอร์ขึ้นตัวหนึ่งให้ทำหน้าที่เป็น Instant Message Server ซึ่งแน่นอนว่าจะต้องรันซอฟต์แวร์ที่ทำหน้าที่บริการด้าน IM นี้ไว้ภายใน เนื่องจากลีนุกซ์ดิสทริบิวชั่นทั่วไปมักจะยังไม่ได้รวมเอาโปรแกรมเซิร์ฟเวอร์สำหรับ IM นี้มาด้วย ดังนั้นจึงต้องหาโปรแกรมที่จะมาทำหน้าที่นี้ ซึ่งมีอยู่เป็นจำนวนมาก หนึ่งในโปรแกรมที่น่าสนใจและใช้งานง่ายก็คือ โปรแกรม Jabber โดยสามารถดาวน์โหลดได้จากเว็บไซต์ http://www.jabber.org โปรแกรม Jabber เป็นซอฟต์แวร์โอเพ่นซอร์ส ที่สนับสนุนโปรโตคอลการรับส่งข้อความแบบ Streaming XML Protocol มีฟังชั่นรองรับบริการต่าง ๆ เหมือนกับโปรแกรม IM ยอดนิยมทั้งหลาย ตั้งแต่การรับส่งข้อความถึงกันธรรมดา ( เรียกว่า Peer to Peer ) การสนทนากันสองต่อสอง ( Chat ) ไปจนถึงการแชทกันเป็นกลุ่ม ( Group Chat หรือ Room Chat ) ส่วนโปรแกรมที่ผู้ใช้งานที่เครื่องลูกข่ายจะใช้รับส่งข้อความ หรือแชทกัน จะเลือกเป็นโปรแกรมที่ Jabber แนะนำไว้ที่ http://www.jabber.org/software/clients.php ก็ได้ ซึ่งมีมากมายเลือกกันไม่ไหว บางโปรแกรมที่ติดตั้งได้บนวินโดวส์ ได้แก่ Yabber ,Exodus เป็นต้น หรือบางโปรแกรมก็ใช้ติดตั้งบนลีนุกซ์ ได้แก่ Gabber ( รันบน GNOME Desktop ) ,Kopete ( รันบน KDE ) เป็นต้น โปรแกรมใช้งานสำหรับผู้ใช้ IM เหล่านี้บางโปรแกรมจะมีคุณสมบัติพิเศษแตกต่างกันออกไป เช่น บางโปรแกรมจะสามารถใช้งานแบบ Room หรือ Group Chat ได้ แต่บางโปรแกรมจะไม่สามารถทำได้ ถึงแม้โปรแกรม Jabber Server จะสนับสนุนก็ตาม ดังนั้นจึงขึ้นอยู่กับที่เราเลือกมาใช้งานด้วย ในบทความนี้ผู้เขียนจะยกตัวอย่างโปรแกรม Yabber มาติดตั้งสาธิตบนวินโดวส์ 98SE


รูปที่ 1 หน้าโฮมเพจของ Jabber

ดาวน์โหลดโปรแกรม และเตรียมการก่อนการติดตั้ง ไฟล์โปรแกรมที่จะต้องดาวน์โหลดมามีด้วยกัน 2 ไฟล์ คือ jabber-1.4.2.tar.gz จาก http://www.jabber.org ซึ่งเป็นรุ่นล่าสุดขณะที่เขียนบทความนี้ มีขนาดประมาณ 674 กิโลไบต์ ไฟล์นี้ใช้ทำหน้าที่เป็น Jabber Server จะต้องติดตั้งลงในเครื่องลีนุกซ์เซิร์ฟเวอร์ ส่วนอีกไฟล์หนึ่ง คือ YabberSetup-13109b.exe จาก http://www.jabber.org/software/clients.php มีขนาด 2.76 เม็กกาไบต์ เป็นโปรแกรมรับส่งข้อความฝั่งเครื่องที่เป็นลูกข่าย Windows 98 SE ซึ่งลักษณะการติดตั้งจะเป็นวิซาร์ด แต่ควรติดตั้งหลังจากเริ่มต้นรันเครื่อง Jabber Server เรียบร้อยแล้ว เพื่อที่จะได้ดำเนินขั้นตอนการลงทะเบียนออนไลน์ ( On-line Register ) ให้สำเร็จในขั้นตอนเดียวจะสะดวกกว่า ด้านเครื่องลีนุกซ์เซิร์ฟเวอร์ ควรติดตั้งให้พร้อมใช้งานระบบเครือข่าย โดยเฉพาะระบบ Naming Service หรือ DNS Server จะมีส่วนสำคัญต่อการทำงานของ Jabber Server อย่างมาก โดยก่อนการติดตั้ง Jabber Server ขอให้คุณแน่ใจก่อนว่าได้ติดตั้งเครื่องมือพัฒนาซอฟต์แวร์ ( Development Tools ) และไลบรารี่ไว้แล้วในลีนุกซ์เซิร์ฟเวอร์ของคุณ สำหรับผู้เขียนได้ทดสอบบน Fedora Core 1 Linux ( Yarrow ) โดยกำหนดชื่อโฮสต์เป็น oak.mycom.com และรันบริการที่จำเป็นคือ DNS Server ไว้บนเครื่องเดียวกันนี้ด้วย การติดตั้งโปรแกรม Jabber Server สำเนาไฟล์ jabber-1.4.2.tar.gz ไว้ที่ /opt แล้วแตกไฟล์นี้ออกด้วยคำสั่ง tar -xzvf jabber-1.4.2.tar.gz จะได้ไดเร็คทอรี่และไฟล์จำนวนหนึ่ง ให้เข้าไปในไดเร็คทอรี่ jabber-1.4.2 แล้วทำคำสั่งต่อไปนี้ตามลำดับในฐานะ root # ./configure
# make
หลังจากคอมไพล์โปรแกรมสำเร็จแล้ว จะได้ไดเร็คทอรี่ jabberd และไฟล์ jabber.xml เป็นสิ่งที่สังเกตได้ ให้ใช้โปรแกรมแก้ไขข้อความที่ถนัด เช่น pico หรือ vi แก้ไขข้อความภายในไฟล์ jabber.xml เฉพาะส่วนที่เป็นชื่อโฮสต์ ซึ่งค่าปริยายจะเป็น localhost ให้แก้ไขเป็นชื่อโฮสต์ของลีนุกซ์เซิร์ฟเวอร์นี้เอง ในกรณีตัวอย่างคือชื่อ oak.mycom.com จะนำเข้าไปแทนที่ localhost ทั้งหมดในไฟล์นี้ เมื่อบันทึกไฟล์ jabber.xml นี้ไว้เรียบร้อยแล้ว ให้ทดลองรันโปรแกรมโดยพิมพ์คำสั่งตามตัวอย่าง
# /opt/jabber-1.4.2/jabberd/jabberd -D -h oak.mycom.com &
โดย jabberd เป็นชื่อโปรแกรมที่รันขึ้นและทำหน้าที่เป็น Instant Messaging Service
-D หมายถึง การให้แสดงสถานะการทำงานของโปรแกรมทุก ๆ ขั้นตอนทางเอาท์พุต ( Debug )
-h เป็นการระบุชื่อโฮสต์ของ Jabber Server
& หมายถึง ให้โปรแกรมทำงานใน Background
เมื่อโปรแกรมเริ่มทำงาน Jabber Server จะใช้พอร์ตชนิด TCP หมายเลข 5222 ในการติดต่อให้บริการในเครือข่าย TCP/IP โดยสามารถตรวจดูสถานะการทำงานได้ด้วยคำสั่ง netstat -l ดังนั้นหากในระบบเครือข่าย หรือเครื่องลีนุกซ์เซิร์ฟเวอร์ของคุณมีการเปิดการทำงานในเรื่อง Firewall ไว้ จะต้องเปิดให้พอร์ตนี้ทำงานได้โดยอิสระ เซ็ตอัพ Jaber Client ในกรณีที่เครื่องของผู้ใช้งานเป็นลีนุกซ์ เช่น Red Hat Linux 9.0 หรือ Linux TLE จะสามารถใช้โปรแกรม Gabber ซึ่งจะไม่ขอกล่าวถึงในบทความนี้ แต่จะแนะนำเฉพาะโปรแกรม Yabber บนวินโดวส์เท่านั้น เมื่อเรานำเอาไฟล์ YabberSetup-13109b.exe มาไว้ในเครื่องลูกข่ายวินโดวส์ที่คอนฟิกในส่วนของระบบเครือข่าย TCP/IP ไว้แล้ว โดยอย่าลืมเซ็ตค่าของ DNS Server ให้ถูกต้องเป็นสำคัญ เมื่อเปิดไฟล์นี้ขึ้นจะเข้าสู่ขั้นตอนของการติดตั้งคล้ายกับโปรแกรมอื่น ๆ คือ เป็นวิซาด ให้คลิ๊กที่ปุ่ม Next ไปเรื่อย ๆ ได้เลย ทันทีที่ run Jabber ขึ้นครั้งแรกจะเข้าสู่ขั้นตอนการลงทะเบียนชื่อผู้ใช้รายใหม่ ป้อนค่าที่สำคัญเพียงบางอย่างเพื่อกำหนดคอนการใช้งานสำคัญ คือ โฮสต์ที่เป็น Jabber Server ในที่นี้ก็คือ oak.mycom.com ต่อมาจะเป็นการกำหนดชื่อของ สมาชิกใน Jabber Server ซึ่งจะมีลักษณะเหมือนกับ Email Address เช่น bird@oak.mycom.com เป็นต้น จากรูปที่ 3 จะเห็นได้ว่าไม่จำเป็นต้องกรอกค่าทางด้านเทคนิค เช่น หมายเลขพอร์ต หรือค่าอื่น ๆ อย่างที่ใน IM ชนิดอื่น ๆ จะต้องป้อนเข้าไป หากมีข้อความตอบรับจากเซิร์ฟเวอร์กลับมาดังเช่นในรูป 3 แสดงว่า oak.mycom.com ของเราเริ่มทำหน้าที่ของมันแล้ว


รูปที่ 2 กำหนด Jabber Server เป็น Linux IM Server





รูปที่ 3 ขั้นตอนการทำ On-line Register ของผู้ใช้งานr



การดูแล Jabber Server ขั้นต้น ในขณะนี้เราสามารถปล่อยให้ลีนุกซ์เซิร์ฟเวอร์ของเราทำหน้าที่เป็น IM Server ไปได้โดยอิสระ เมื่อมียูสเซอร์เข้ามาลงทะเบียนขอใช้บริการ IM เพิ่มขึ้นก็จะปรากฏไฟล์ XML ขึ้นภายใต้ไดเร็คทอรี่ของ jabberd/spool/oak.mycom.com/ โดยเป็นไฟล์ชื่อเดียวกับชื่อที่ยูสเซอร์ทำการลงทะเบียนสมัครเข้ามานั่นเอง โดยแอดมินสามารถใช้โปรแกรมประเภท XML Editor เข้าไปดูแลแก้ไขได้ แต่โดยส่วนใหญ่จะได้รับแจ้งให้ยกเลิกชื่อที่ไม่ต้องการออกไป ( หรือต้องการสมัครใหม่ในชื่อเดิม ) ก็เพียงแค่ลบไฟล์นั้นออกไปเท่านั้นเอง วิธีใช้งาน Yabber เบื้องต้น การใช้งาน Yabber ก็คล้ายกับการใช้งานโปรแกรมประเภท IM Client ทั่วไป โดยหลังจากที่เราได้ลงทะเบียนจองชื่อสมาชิกเรียบร้อยแล้วก็จะต้องนำชื่อของคู่สนทนามาใส่ไว้ในโปรแกรมของเรา หรือที่เรียกว่า Add Contact โดยใช้เมนู Find / Add Contact ่ Add New Contact ก็จะปรากฏกรอบโต้ตอบให้ป้อนชื่อของคู่สนทนาเข้าไป ดังรูปที่ 4 ซึ่งการ Add Contact นี้จะอยู่ในสถานะ Pending ระยะหนึ่งจนกว่าคู่สนทนารายนั้น ( ตามรูปคือ tan@oak.mycom.com ) จะยอมรับที่จะคุยกับเรา ( Accept ) ชื่อของคู่สนทนาจึงจะปรากฏอยู่ในส่วนบนซึ่งจะแสดงสถานะ On-line หรือ Off-line ในเราทราบอยู่ตลอดเวลา


รูปที่ 4 การ Add Contact และสถานะ On-line/Off-line ของ Yabber




หลังจากมีคู่สนทนาแล้ว เมื่อมีข้อความส่งเข้ามาก็จะมีเสียงเตือนขึ้น และแสดงไอค่อนกระพริบหน้าชื่อของผู้ส่งข้อความ ซึ่งมีลักษณะการใช้งานไม่ต่างจากโปรแกรม ICQ ที่เราคุ้นเคยกันดี นอกจากนี้หากทั้งสองฝ่ายกำลัง On-line ทั้งคู่ก็อาจจะปรับรูปแบบการสนทนาจากการรับส่งทีละข้อความ ไปเป็นการ Chat กันสด ๆ ก็ได้ ดังรูปที่ 5


ประยุกต์ใช้งานเพื่อประโยชน์ขององค์กร IM หรือ Instant Messaging เป็นการใช้งานอินเตอร์เน็ตที่มองดูอย่างผิวเผินอาจจะเหมือนของเล่นที่ใช้รับส่งข้อความหยอกล้อกันเท่านั้น แต่ในความเป็นจริงแล้วประโยชน์ของทุกสรรพสิ่งจะเกิดขึ้นได้ก็อยู่ที่การรู้จักประยุกต์ใช้อย่างเหมาะสม หลายองค์กรสามารถลดค่าใช้จ่ายด้านการสื่อสารลง เพิ่มประสิทธิภาพของการทำงานขึ้น สามารถให้บริการซัพพอร์ตยูสเซอร์ได้ด้วยความรวดเร็ว ฝ่ายการตลาดสามารถเพิ่มยอดขายและเข้าถึงลูกค้าได้อย่างใกล้ชิดก็ด้วยโซลูชั่น IM นี้เอง ด้วยความหลากหลายของซอฟต์แวร์โอเพ่นซอร์ส ผนวกกับความสามารถของลีนุกซ์เซิร์ฟเวอร์ งานบริการยอดฮิตบนเครือข่ายอินเตอร์เน็ตอย่างเช่น Instant Messaging จึงถูกย่อส่วนลงมาสู่เครือข่ายภานในองค์กรของเราได้ในที่สุด หากท่านมีข้อสงสัย หรือต้องการเสนอแนะกรุณาติดต่อผู้เขียนได้ที่เว็บบอร์ด http://www.itdestination.com/webboard สวัสดีครับ
เอกสารอ้างอิง
"IM for Your Local Network" ,Shekhar Govindarajan ,PCQuest.
"Jabber User Guide" ,Jabber Software Foundation. 2004-01-29